Czym jest dług techniczny? Jak go spłacić (z przykładami)

Praca nad produktem często wymaga szybkiego podejmowania decyzji dotyczących funkcji oprogramowania. Jeśli zdarzyło Ci się pracować w zespole DevOps, wiesz, jak wiele decyzji jest potrzebnych, aby wprowadzić funkcje na rynek. Te wybory mogą mieć wpływ na kod źródłowy, doświadczenie użytkownika, czas wprowadzenia produktu na rynek i inne aspekty.

Dług techniczny to termin używany do opisania wyniku podejmowania decyzji w oparciu o szybkość. Te szybkie decyzje podejmowane w czasie rzeczywistym mogą sprawić, że aktualizacja oprogramowania zakończy się sukcesem lub porażką. Powinna jednak istnieć równowaga między dobrymi decyzjami a szybkimi decyzjami. Poniesienie długu technicznego może przynieść negatywne skutki lub być tego warte, w zależności od decyzji podjętych przez Ciebie i Twój zespół. Nie zawsze jest to zła rzecz, ale zbyt duży dług techniczny zmniejsza łatwość utrzymania i jakość kodu.

W tym artykule omówimy definicję długu technicznego, sposób efektywnego zarządzania szybkimi decyzjami w procesie tworzenia oprogramowania oraz podzielimy się przykładami, które pomogą Ci uniknąć problemów w przyszłości. Omówimy takie tematy, jak refaktoryzacja, automatyzacja, wskaźniki, przeglądy kodu i dostosowanie do potrzeb biznesowych.

Czym jest dług techniczny?

Dług techniczny to cena dodatkowej pracy wynikającej z wyboru najszybszego, a nie najbardziej efektywnego rozwiązania. Programista Ward Cunningham po raz pierwszy użył tego wyrażenia w 1992 roku, ale od tego czasu jego znaczenie ewoluowało.

Obecnie dług techniczny, znany również jako dług technologiczny i dług kodowy, zwykle pojawia się, gdy zespoły programistyczne decydują się na szybkie pisanie kodu podczas tworzenia nowych funkcji produktu. Szybkie dostarczanie kodu może pomóc zespołowi dotrzymać terminów, a nagromadzony dług może być tego wart, choć może również prowadzić do negatywnych skutków, jeśli będzie niewłaściwie zarządzany. Tych negatywnych skutków nie zawsze można uniknąć po podjęciu decyzji o zaciągnięciu długu technicznego. 

Niezależnie od tego, czy doświadczasz dobrych, czy złych skutków, omówimy ważne fakty dotyczące długu technicznego, abyś był(a) przygotowany(a) na podejmowanie właściwych decyzji w danej chwili.

Koniec z silosami: optymalizacja struktury organizacyjnej w celu wzmocnienia współpracy między zespołami

Z tego e-booka dowiesz się, jak ustrukturyzować swoją organizację, aby zapobiegać izolacji w silosach, działać szybciej i być na bieżąco w obliczu zmian.

Pobierz pełny raport

Czy dług techniczny jest zły?

Podobnie jak dług finansowy, dług techniczny może być wykorzystywany zarówno w dobry, jak i zły sposób.

W niektórych przypadkach dług techniczny jest wynikiem przemyślanego posunięcia, które ma na celu zarówno dotrzymanie terminów związanych z oprogramowaniem, jak i dostarczenie wysokiej jakości kodu w ramach sprintów. W innych przypadkach dług techniczny jest wynikiem nieuniknionego błędu popełnionego podczas wydawania aktualizacji oprogramowania.

Co powoduje powstawanie długu technicznego?

Istnieją cztery różne przyczyny powstawania długu technicznego, określane jako kwadranty długu technicznego. Cztery kwadranty długu technicznego, które wymyślił Martin Fowler, to lekkomyślny, rozważny, celowy i nieumyślny. Kwadranty te pomagają członkom zespołu i interesariuszom zrozumieć różne rodzaje długów, które mogą narastać w kodzie źródłowym.

Przypisanie długu technicznego do tych czterech kwadrantów pomaga ocenić intencje i kontekst problemów z kodem. Podczas gdy niektóre długi techniczne mogą być celowe i sklasyfikowane jako dobre, inne, takie jak szybkie poprawki i zły kod, mogą być nieumyślne i sklasyfikowane jako złe.

1. Rozważny i celowy: decyzja o szybkim wydaniu produktu i zajęciu się konsekwencjami później powoduje powstanie długu rozważnego i celowego. Ten rodzaj długu jest najczęściej stosowany, gdy stawka w projekcie oprogramowania jest stosunkowo niska, a korzyści z szybkiego wydania przeważają nad ryzykiem. Jest to świadomy kompromis, który pozwala skrócić czas wprowadzenia produktu na rynek.

2. Nieprzemyślany i celowy: gdy wiadomo, jak stworzyć najlepszy kod, ale priorytetem jest szybkie dostarczenie, powstaje nieprzemyślany i celowy dług. Często prowadzi to do powstania starszego kodu, który jest trudniejszy w utrzymaniu. 

3. Rozważny i niezamierzony: ten rodzaj długu pojawia się, gdy istnieje chęć stworzenia najlepszego kodu, ale po wdrożeniu znajduje się lepsze rozwiązanie. Automatyczne testowanie i inne metodologie mogą pomóc w wcześniejszym wykryciu tego problemu.

4. Nieprzemyślany i niezamierzony: nieprzemyślany i niezamierzony dług pojawia się, gdy zespół próbuje stworzyć najlepszy kod bez niezbędnej wiedzy. Często zespół nie zdaje sobie sprawy z popełnianych błędów. Może to prowadzić do powstania luk w zabezpieczeniach i problemów z utrzymaniem.

Zespoły decydują się na celowe zadłużenie techniczne, aby przyspieszyć dostawę, podczas gdy zadłużenie nieumyślne jest przypadkowe – pojawia się po wdrożeniu. Różnicę tę najlepiej opisuje Steve McConnell, inżynier oprogramowania, który wyróżnia dwa ogólne rodzaje długu technicznego. Zrozumienie tych kwadrantów jest kluczem do zarządzania długiem w różnych cyklach rozwoju. Przyjrzyjmy się każdemu z nich, aby lepiej zrozumieć ten temat.  

Rodzaje długu technicznego

Steve McConnell, główny inżynier oprogramowania w Construx Software, zasugerował, że istnieją dwa rodzaje długu technicznego: celowy i niezamierzony.

1. Celowy dług techniczny

Celowy dług techniczny powstaje, gdy organizacja podejmuje świadomą decyzję o optymalizacji pod kątem teraźniejszości, a nie przyszłości. Często przyczyną takiego stanu rzeczy są potrzeby biznesowe i presja ze strony interesariuszy, takich jak menedżerowie produktu i dyrektorzy ds. informacji, aby szybko dostarczać funkcje.

Istnieją zarówno krótkoterminowe, jak i długoterminowe warianty celowego zadłużenia. Na przykład celowy dług narosły w celu spłaty wcześniejszego długu projektowego jest długiem krótkoterminowym, podczas gdy celowy dług narosły w celu zapobieżenia większemu przyszłemu długowi dokumentacyjnemu byłby długiem długoterminowym. 

• Dług krótkoterminowy: dług krótkoterminowy jest zaciągany w sposób reaktywny, z powodów taktycznych, takich jak wykorzystanie istniejących zasobów. Ponadto dług krótkoterminowy może być ukierunkowany lub nieukierunkowany. Członkowie zespołu mogą zaciągać dług krótkoterminowy, aby szybko dostarczać poprawki błędów lub inne ulepszenia w zakresie komfortu użytkownika.

• Ukierunkowane zadłużenie krótkoterminowe: obejmuje indywidualnie identyfikowalne skróty. 

• Nieskoncentrowane zadłużenie krótkoterminowe: obejmuje liczne drobne skróty. Z biegiem czasu może to znacznie spowolnić cykle rozwoju.

• Dług długoterminowy: dług długoterminowy jest zaciągany proaktywnie, ze względów strategicznych, takich jak dotrzymanie terminu. Do tej kategorii często zalicza się automatyzacja i refaktoryzacja.

Jak widać, rodzaj narosłego długu decyduje o tym, jak długo potrwa jego spłata.

2. Nieumyślny dług techniczny

Z drugiej strony, niezamierzony dług techniczny powstaje z powodu braku zrozumienia, przypadkowych błędów lub – w niektórych przypadkach – źle napisanego kodu. Przykładem niezamierzonego długu technicznego może być podejście do projektowania, które okazuje się podatne na błędy. Regularne przeglądy kodu mogą pomóc w wcześniejszym wykryciu takich problemów.

Można założyć, że niezamierzony dług techniczny jest przypadkowy, ponieważ zespół nie zaciągnął go celowo. Najczęściej zdajemy sobie sprawę z błędu dopiero po wdrożeniu aktualizacji oprogramowania lub ukończonym projekcie. 

Jak mierzyć dług techniczny

Pomiar długu technicznego jest niezbędny, aby zespoły programistyczne mogły zrozumieć zakres swojego długu kodowego i podejmować świadome decyzje dotyczące zarządzania nim. Określając ilościowo dług techniczny, zespoły mogą nadać priorytet nakładowi pracy związanemu z refaktoryzacją i zapewnić, że ich kod źródłowy będzie łatwy do utrzymania i skalowalny w dłuższej perspektywie.

Wskaźniki i narzędzia

Do oceny wielkości długu technicznego w projekcie oprogramowania można wykorzystać różne wskaźniki. Należą do nich złożoność kodu, duplikacja, pokrycie testami i wskaźniki łatwości utrzymania. Narzędzia takie jak SonarQube, CAST i Kiuwan mogą zautomatyzować proces pomiaru, dostarczając cennych statystyk dotyczących kondycji bazy kodu.

Najlepsze praktyki w zakresie oceny

Oceniając dług techniczny, należy zaangażować wszystkie zainteresowane strony, w tym programistów, menedżerów produktu i liderów biznesowych. Regularne przeglądy kodu i dyskusje na temat metafor dotyczących długu mogą pomóc w zwiększeniu świadomości i wspólnym zrozumieniu wpływu długu technicznego. Priorytetyzacja zadłużenia na podstawie jego zdolności do utrudniania cykli rozwoju, funkcjonalności i doświadczenia użytkownika jest kluczem do skutecznej oceny.

Jak spłacać dług techniczny

Chociaż możesz świadomie zaciągać pewne długi techniczne, wiele zespołów produktowych ma trudności z ich śledzeniem i komunikowaniem. Może to skutkować większą ilością pracy niż oczekiwano przy próbie rozwiązania luk w kodzie oprogramowania. 

Ten przewodnik krok po kroku pomoże Ci spłacić dług techniczny i stworzyć większą przejrzystość w miejscu pracy w odniesieniu do obciążenia zadłużeniem. 

Krok 1: zidentyfikuj i ustal priorytety zadłużenia technicznego 

Pierwszym krokiem do spłaty długu technicznego jest zidentyfikowanie i priorytetyzacja obszarów kodu, które wymagają uwagi. Obejmuje to analizę wskaźników, przegląd kodu i zbieranie informacji od członków zespołu. Ustal priorytet zadłużenia na podstawie jego wpływu na funkcjonalność, łatwość utrzymania i potrzeby biznesowe.

• Prowadź listę zadłużeń w systemie śledzenia. Za każdym razem, gdy zaciągasz dług, wprowadź do systemu śledzenia zadania wymagane do jego spłaty, a także szacowany nakład pracy i harmonogram. Użyj backlogu zadłużenia, aby śledzić postępy w spłacaniu długu technicznego. Każdy nierozliczony dług starszy niż 90 dni należy traktować jako krytyczny.

• Jeśli korzystasz ze Scruma, prowadź listę zadłużeń jako część backlogu produktu Scruma, traktując każde zadłużenie jako „historię” Scruma i szacując nakład pracy oraz harmonogram spłaty każdego zadłużenia – w taki sam sposób, w jaki szacujesz inne historie w Scrumie.

Krok 2: Refaktoryzacja i optymalizacja kodu

Po zidentyfikowaniu zadłużenia technicznego o wysokim priorytecie nadszedł czas, aby rozpocząć refaktoryzację i optymalizację kodu. Może to obejmować rozbijanie złożonych funkcji, eliminowanie duplikacji, poprawianie konwencji nazewnictwa i aktualizowanie przestarzałych struktur. Unikaj skrótów i szybkich poprawek, ponieważ w dłuższej perspektywie mogą one prowadzić do jeszcze większego zadłużenia.

Krok 3: Ustal standardy kodowania i najlepsze praktyki

Aby zapobiec kumulowaniu się nowego długu technicznego, ustal jasne standardy kodowania i najlepsze praktyki dla swojego zespołu programistycznego. Obejmuje to wytyczne dotyczące struktury kodu, komentowania, testowania i dokumentacji. Zachęcaj członków zespołu do konsekwentnego przestrzegania tych standardów oraz zapewniaj im szkolenia i wsparcie w razie potrzeby.

Krok 4: Monitoruj i rozwiązuj problemy związane z nowym długiem na bieżąco

Dług techniczny to problem, który nie znika. Dlatego ważne jest, aby stale monitorować i rozwiązywać problemy związane z nowym długiem, gdy tylko się pojawią. Regularnie oceniaj bazę kodu za pomocą wskaźników i narzędzi oraz włącz zarządzanie długiem do procesu tworzenia oprogramowania. Rozważ wdrożenie metodologii takich jak Scrum lub DevOps, aby wspierać ciągłe doskonalenie i redukcję zadłużenia. 

Przykłady zadłużenia technicznego i rozwiązania

Teraz, gdy wiesz już, jak zarządzać długiem technicznym i znasz niektóre przyczyny powstawania długu niezamierzonego i zamierzonego, przyjrzyjmy się kilku przykładom z życia wziętym. 

Przykład 1: celowy dług techniczny

• Opis: zespół wybiera strukturę, która jest szybka w budowie, ma znane problemy z wydajnością i oferuje minimalne możliwości funkcjonalne.

• Rozwiązanie: zespół korzysta z dodatkowych aplikacji do wdrażania oprogramowania, które zawierają brakujące funkcje struktury.

• Dług: mimo dotrzymania terminu, zespół będzie musiał przerobić funkcje po premierze produktu i będzie potrzebował dodatkowych środków.  

Przykład 2: nieumyślny dług techniczny

• Opis: zespół składa się z wielu młodszych programistów, którzy pomagają uruchomić nową funkcję oprogramowania w krótkim terminie, a liczba starszych programistów nie jest wystarczająca, aby przejrzeć każdy fragment kodu. 

• Rozwiązanie: zespół zatrudnia tymczasowo dodatkowych doświadczonych programistów, aby przejrzeli kod i sprawdzili, czy wszystko działa prawidłowo. 

• Dług: zespół wykrył większość problemów, ale z powodu nieporozumień między pracownikami etatowymi a tymczasowym wsparciem przeoczono kilka błędów w kodzie. Oznacza to, że zespół będzie musiał debugować te problemy po premierze. 

Jak widać, zarówno celowy, jak i niecelowy dług będą musiały zostać spłacone w miarę upływu czasu. Przeprowadzając burzę mózgów na temat rozwiązania problemu długu technicznego, możesz zadbać o to, aby aktualizacje oprogramowania były wprowadzane na czas przy niewielkim długu narosłym. 

Zarządzaj długiem technicznym w przejrzysty sposób

Podczas pracy nad premierą oprogramowania nie zawsze można uniknąć zadłużenia. Zespoły Agile wiedzą, jak wielkość narosłego długu technicznego może wpłynąć na aktualizacje oprogramowania, od trudnych decyzji po błędy w kodzie. 

Kluczem do spłaty długu jest utrzymanie i śledzenie płatności przyrostowych. Chociaż rodzaj spłaty zadłużenia jest inny w każdym scenariuszu, przejrzystość i komunikacja w zespole mogą pomóc w szybszym spłacaniu zadłużenia. Wynika to z faktu, że większa przejrzystość w projektach Agile może wymusić zbiorowe rozwiązanie danego problemu.

Koniec z silosami: optymalizacja struktury organizacyjnej w celu wzmocnienia współpracy między zespołami

Z tego e-booka dowiesz się, jak ustrukturyzować swoją organizację, aby zapobiegać izolacji w silosach, działać szybciej i być na bieżąco w obliczu zmian.

Pobierz pełny raport

Często zadawane pytania: dług techniczny

Czym jest dług techniczny w Scrumie?

W Scrumie dług techniczny odnosi się do nagromadzenia pracy, którą należy wykonać, aby utrzymać i poprawić jakość oprogramowania. Powstaje, gdy zespół programistów podejmuje świadome decyzje o priorytetowym traktowaniu szybkości nad jakością lub gdy nieświadomie zaciąga dług z powodu braku doświadczenia lub wiedzy. W Scrumie dług techniczny jest często reprezentowany jako elementy backlogu, które należy uwzględnić w przyszłych sprintach.

Czy dług techniczny jest dobry, czy zły?

Dług techniczny nie jest z natury dobry ani zły. Wszystko zależy od tego, jak się nim zarządza. W niektórych przypadkach zaciągnięcie długu technicznego może być decyzją strategiczną, która pozwoli zespołowi szybciej dostarczyć wartość. Jednakże, jeśli nie jest kontrolowany, dług techniczny może prowadzić do zwiększonych kosztów utrzymania, zmniejszonej produktywności, a nawet niepowodzenia projektu. Dlatego kluczowe jest zachowanie równowagi między zaciąganiem a spłacaniem długu technicznego.

Jakie są najczęstsze przyczyny powstawania długu technicznego?

Typowe przyczyny powstawania długu technicznego obejmują napięte terminy, które zmuszają zespół do stosowania rozwiązań na skróty, brak standardów kodowania i najlepszych praktyk, niewystarczające testowanie i dokumentację oraz korzystanie z przestarzałych lub niekompatybilnych technologii. Inne czynniki, takie jak rotacja zespołu i brak komunikacji, również mogą przyczyniać się do narastania długu technicznego.

Jak dług techniczny może wpłynąć na projekt?

Dług techniczny może mieć znaczący wpływ na powodzenie projektu. Wraz ze wzrostem zadłużenia technicznego baza kodu staje się coraz bardziej złożona i trudna w utrzymaniu, co prowadzi do wydłużenia cykli rozwoju i zwiększenia liczby poprawek błędów. To z kolei może opóźnić wprowadzenie nowych funkcji i negatywnie wpłynąć na komfort użytkowania. W skrajnych przypadkach dług techniczny może sprawić, że projekt stanie się niewykonalny i będzie wymagał całkowitego przepisania kodu źródłowego.

Jak zapobiegać długowi technicznemu?

Zapobieganie długowi technicznemu wymaga proaktywnego podejścia obejmującego cały zespół programistów. Obejmuje to ustanowienie i przestrzeganie standardów kodowania i najlepszych praktyk, przeprowadzanie regularnych przeglądów kodu oraz priorytetyzację testów i dokumentacji. Metodologie Agile, takie jak Scrum, mogą również pomóc w zapobieganiu długowi technicznemu, zachęcając do częstego przekazywania informacji zwrotnych i ciągłego doskonalenia. Ponadto przeznaczanie czasu w każdym sprincie na rozwiązanie problemu długu technicznego może pomóc w utrzymaniu go pod kontrolą.